Unutkanlık ve bunaklık endişesi: Uzman, bunama riskinin ne zaman ortaya çıktığını açıklıyor

Son zamanlarda randevularınızı unutuyor musunuz? Bir sohbetin akışını kaybediyor musunuz? Kelimeleri bulmakta zorlanıyor veya düşüncelerinizin eskisi kadar hızlı olmadığını mı hissediyorsunuz? Bazen bunu ilk fark eden siz bile olmayabilirsiniz; bir arkadaşınız, eşiniz hatta bir çocuğunuz bu durumu size söylemiş olabilir. Unutkanlık ve yavaş düşünme, normal yaşlanmanın bir parçası olabilir. Ancak bu değişiklikler yaşa göre beklenenden daha büyükse, hafif bilişsel bozukluk söz konusu olabilir.

Hemen akla gelen soru şu: Bu, bunamanın bir işareti mi? Cevap: Her zaman değil. New South Wales Üniversitesi Psikoloji Fakültesi'nde öğretim görevlisi ve Neuroscience Research Australia'da araştırmacı olan Nikki-Anne Wilson, The Conversation'da yazdığı gibi, hafif bilişsel bozukluk normal bilişsel yaşlanma ile bunama arasında bir ara aşama olabilir, ancak bu her zaman böyle değildir. Hafif bilişsel bozuklukta, hafıza ve düşüncedeki değişiklikler bunu yaşayan kişi için hiç de 'hafif' görünmeyebilir. Ancak bunamadakinden daha az şiddetlidir ve en önemlisi, kişinin günlük aktivitelerini yerine getirme yeteneğini etkilemez.

Tanı koymak için tek bir test yoktur. Değerlendirme, tıbbi geçmişe, yakın bir kişinin verebileceği bilgilere ve hafıza ile düşünmeyi inceleyen klinik testlere dayanır. Bu nedenle, bu tür değişiklikleri fark eden biri için ilk adım bir doktora gitmektir. Doktor temel hafıza testleri yapabilir, ileri tetkik için yönlendirebilir ve çok önemli olarak, benzer semptomlara neden olabilecek diğer nedenleri (beslenme eksiklikleri, tiroid sorunları veya depresyon gibi) ekarte edebilir. Bu durumlarda, nedenin tedavisi potansiyel olarak değişiklikleri tersine çevirebilir.

Hafif bilişsel bozukluk tanısı genellikle gecikmeli olarak konur. Bunun bir nedeni, tanının ne kadar yararlı olduğu konusunda her zaman fikir birliği olmamasıdır; çünkü hastalığın seyri belirsizdir ve hafıza ile düşünme sorunlarına eşlik eden damgalama vardır. Ancak bilgi sahibi olmak koruyucu da olabilir. Erken değişiklikler yapma, daha iyi izleme ve bağımsızlığı daha uzun süre koruma fırsatı verir.