Çin'in aşırı kapasiteleri, Orta Doğu savaşı, zayıf talep... 'Hemen hemen tüm endüstriyel faaliyetler için vazgeçilmez' olan çelik neden krizde kalmaya devam ediyor?

OECD, 4 Haziran 2025 Perşembe günü yayımladığı yıllık raporda, çeliğin 2025'te de krizde kalmaya devam ettiğini belirtti. Bunun başlıca nedenleri arasında, endüstriyel aşırı kapasiteleriyle dünya pazarlarını genellikle düşük fiyatlarla çelikle dolduran Çin ve küresel talebi olumsuz etkileyen Orta Doğu çatışması yer alıyor. OECD, bu malzemenin 'hemen hemen tüm endüstriyel faaliyetler, inşaat ve enerji üretimi için vazgeçilmez' olduğunu hatırlatıyor.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), küresel talebin 2030 yılına kadar yılda yalnızca %0,9 oranında düşük bir büyüme göstermesini bekliyor. 'Orta Doğu'daki çatışma, enerji fiyatlarındaki artış ve tedarik zincirindeki aksaklıklar' bu talep üzerinde 'ek baskılar oluşturuyor'. Aynı zamanda üretim kapasiteleri artmaya devam ediyor.

OECD, Pazartesi günü yayımladığı bir raporda, on beş kilit endüstriyel sektördeki Çinli sanayicilerin, uluslararası rakiplerine kıyasla üç ila sekiz kat daha fazla kamu yardımı aldığını ve bunun 'sporda doping'e benzetilebilecek rekabet bozulmalarına' yol açtığını belirtti. Çelik sektöründe ise, 'ortalama bir Çinli çelik üreticisi, varlıklarının büyüklüğüne oranla, 2024'te diğer ülkelerdeki ortalama üreticiden 15 kat daha fazla sübvansiyon aldı' ifadesi kullanıldı.

Doğrudan kamu yardımları, vergi indirimleri veya kamu finans kuruluşları tarafından sağlanan çok düşük faizli krediler, OECD'ye göre küresel piyasaları istikrarsızlaştırıyor. Bu şekilde sübvanse edilen üreticiler, uluslararası piyasalarda fiyatları kırabiliyor ve 'dünya genelinde piyasa mekanizmalarına tabi çelik endüstrilerinin sürdürülebilirliğini tehlikeye atıyor'. Çinli çelik üreticileri 2025'te rekor seviyede 131 milyon ton çelik ihraç etti.

OECD, düşük maliyetli bu ihracatın olumsuz etkileriyle mücadele etmek için 2025'te ticari önlemlerin arttığını, haksız rekabete karşı önlemler veya telafi mekanizmaları gibi uygulamaların devreye sokulduğunu belirtiyor. Ancak, bu önlemlerin etkinliğini sınırlayan dolanma yolları bulunuyor.