Sıfır Toplamlı Oyun

ABD ve Çin arasındaki yeni Soğuk Savaş'ta, yapay zeka (YZ) alanında üstünlük kurma yarışı küresel risklerin kaynağı haline geldi. İki süper güç, bireysel hakları koruyacak yeterli normlar getirmeye ya da küresel güvenliğe katkı sağlayacak asgari düzeyde anlaşmalar yapmaya yanaşmıyor. Her biri, teknolojik ilerlemeyi medenileştirmek için duran ilk tarafın geride kalacağını ve diğeriyle varoluşsal rekabette kaybedeceğini düşünüyor.

İki rakibin YZ yönetişim modelleri oldukça farklı: ABD her şeyi yeni bir 'Manhattan Projesi'ne bağlıyor; az kuralla ve sınırsız yatırımla en yüksek getiriyi ve en gelişmiş modelleri elde etmek, ardından bunları dünyanın geri kalanına ihraç ederek paraya çevirmek. Çin ise geride olmasına rağmen her gün şaşırtıcı adımlar atıyor. Modelleri, bir diktatörlüğe özgü sıkı bir siyasi içerik kontrolüne tabi ve başarılarını, gelişmelerinin hızlı, ucuz veya başlangıçta ücretsiz yayılmasına bağlıyor.

Şimdilik, 'boğucu noktalar'a dayalı bir denge var; bazıları bunu ilk Soğuk Savaş kategorilerinden esinlenerek 'karşılıklı garantili bozulma' olarak nitelendiriyor. ABD, büyük teknoloji şirketleri sayesinde en gelişmiş yarı iletkenlerde avantajlı; buna Hollandalı ASML ve Tayvanlı TSMC'nin vazgeçilmez rolü de ekleniyor. Washington ayrıca uluslararası finans sistemi üzerindeki etkisini kullanıyor. Çin ise 'boğucu nokta' olarak nadir toprak elementleri madenciliği ve ticareti üzerindeki kontrolünü kullanırken, ithal yarı iletkenlere bağımlılığını azaltmaya çalışıyor.

Ne yazık ki, neredeyse her şeyi değiştiren ve muazzam fırsatlar getiren bir teknoloji devrimi karşısında, iki ana aktörün zihniyeti sıfır toplamlı bir oyunun içinde oldukları yönünde. Bu oyunda, bir tarafın kazancı diğerinin kaybı anlamına geliyor.