Asya'da esnaf plastik poşet fiyatlarındaki %60'lık artışla boğuşuyor

Ortadoğu'daki savaş nedeniyle rafine bir petrol ürünü olan nafta tedarikinde yaşanan sorunlar, Asya ülkelerinde hala yaygın olarak kullanılan plastiklerin fiyatlarını önemli ölçüde artırdı. Tayvan, Tayland ve Güney Kore'de bu durum küçük esnafın işlerini olumsuz etkiliyor.

Sokak satıcılarından pazarlara kadar, enerji şoku Asya'da plastik poşet ve kapların yaygın kullanımını zorluyor. Maliyetler patlarken, petrol fiyatlarındaki son düşüşün etkisini göstermesi zaman alacak. Taipei'deki Songjiang pazarında 52 yaşındaki tavuk satıcısı Li Yu-ping, son aylarda plastik poşet fiyatlarının neredeyse %60, plastik kapların ise üçte bir oranında arttığını belirtiyor.

Ham petrolün rafine edilmesiyle elde edilen nafta, birçok plastiğin hammaddesi olan etilenin üretimi için hayati öneme sahip. Asya'ya ithal edilen naftanın yaklaşık %60'ı normalde Körfez ülkelerinden geliyor. Ortadoğu'daki çatışma sırasında Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla, başta Güney Koreli ve Japon olmak üzere petrokimya şirketleri nafta kıtlığı ve fiyat artışı nedeniyle üretim kapasitelerini düşürdü, bu da plastik poşet fiyatlarını yükseltti.

Bangkok'ta seyyar arabasında sebze satan 60 yaşındaki Nikorn Sai-inthara, işletme maliyetlerinin %30 arttığını tahmin ediyor. "İşim için plastik poşetlere bağımlıyım. Aceleci müşterilere paket sebze satıyorum" diyen Nikorn, her porsiyonun ayrı ayrı paketlendiğini belirtiyor. "Kârım düştü ama fiyatları artırmaya cesaret edemiyorum" diye yakınıyor.

Alternatifler konusunda ise Taipei'de 78 yaşındaki bakkal Chang Chiu-hsiang, "Müşterilere plastik poşet vermezseniz şikayet ederler!" diyerek çaresizliğini dile getiriyor. Bangkok'ta pazarda lastikli poşetlerde pirinç lapası satan 62 yaşındaki Somsak Jaidee ise "Her şey daha pahalı... ama müşterilerim için plastik poşetler kadar pratik bir alternatif göremiyorum" diyor.

Gelecek belirsizliğini koruyor. Haziran başında Tayvanlı sanayi kuruluşu Formosa Petrochemical, etilen krakerinin kullanım oranını Mart ayındaki %53'ten %35'e düşürdüğünü açıkladı. Üreticiler, fiyatların zirve yaptığı dönemde satın alınan naftayı işlemeye devam ediyor. İran-ABD anlaşmasının Hürmüz'de tanker trafiğini yeniden başlatması durumunda ise durumun iyileşmesi bekleniyor.