Yapay Zeka 'Milyarlarca İnsanın Doğal Kaynaklarını Tehdit Ediyor': BM, Veri Merkezlerinin Enerji ve Çevresel Ayak İzindeki Patlamaya Karşı Uyardı

Birleşmiş Milletler'in bir raporuna göre, veri merkezlerinin su ve elektrik tüketiminin 2030 yılına kadar ikiye katlanması bekleniyor. Yapay zeka (YZ) tsunamisinin endişe verici bir sonucu olarak, BM Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsü, bu teknolojinin gelişmesinin neden olduğu su ve elektrik tüketimindeki çarpıcı artışa dikkat çekiyor.

Örgütün tahminlerine göre, veri merkezlerinin enerji ve su talebi 2030'a kadar ikiye katlanarak 'milyarlarca insanın doğal kaynaklarını tehdit edecek'. Bu pazarın genişleme hızı göz önüne alındığında, dinamiklerin durmaya niyeti yok gibi görünüyor. BM, pazarın 2023'te 189 milyar dolardan 2033'te yaklaşık 5 trilyon dolara çıkmasının beklendiğini, yani on yıldan az bir sürede 25 kat artış olacağını belirtiyor.

Rapora göre, 2025 yılında küresel veri merkezleri 4,5 trilyon litre içme suyu tüketti. Bunun nedeni, bu altyapıların dayandığı hesaplama sunucularının aşırı ısınmasını önlemek için gerekli olan buharlaşmalı soğutma sistemleri. BM'nin modelleri, 2030 yılına kadar tatlı su tüketiminin yaklaşık 9 milyar metreküpe ulaşacağını öngörüyor. Bu hacim, Sahra Altı Afrika'nın 1,3 milyar nüfusunun yıllık evsel ihtiyaçlarına eşdeğer.

Elektrik tüketimi de patlıyor. Veri merkezlerinin ihtiyaçlarının 2023 ile 2030 arasında üç katına çıkarak yaklaşık 945 teravatsaate (TWh) ulaşması bekleniyor; bu, Pakistan, Bangladeş ve Nijerya'nın (650 milyon nüfus) toplam tüketiminin neredeyse üç katı. Karşılaştırma yapmak gerekirse, sektör 2025'te küresel ölçekte 448 TWh tüketti. YZ tek başına bu talebin %20'sini oluşturuyor.

Sıradan sorgular ve yeni multimedya kullanımları bu eğilimi hızlandırıyor. OpenAI'ın GPT-4 dil modelinin sadece ilk eğitimi, Sahra Altı Afrika'da 460.000 kişinin yıllık konut elektrik tüketimine eşdeğer bir miktar gerektirmiş olabilir.