Suriye'nin Yeniden İnşası İçin 200 Milyar Dolar Gerekecek: Ülke, Hürmüz Boğazı'nın Kapanmasından Nasıl Faydalanarak 'Petrol İçin Önemli Bir Transit Ülke' Olmayı Planlıyor

Diktatör Beşar Esad'ın devrilmesinin üzerinden yaklaşık iki yıl geçmişken Suriye, uluslararası topluma kademeli dönüşünü sürdürüyor. Ülke, Orta Doğulu petrol ihracatçıları için Hürmüz Boğazı'na bir alternatif olabilir. Aylardır küresel ekonomi üzerinde büyük bir baskı oluşturan bu darboğaz, 28 Şubat'ta İsrail-Amerika'nın İran'a yönelik saldırıları ve ardından yeniden başlayan çatışmalarla birlikte Hürmüz Boğazı'nın neredeyse tamamen kapanmasına yol açtı. Küresel ticaret için bu stratejik geçidi kullanan gemi sayısı, normal trafiğe kıyasla oldukça düşük seviyelerde.

Barış zamanında ham petrol ve sıvılaştırılmış doğal gazın yaklaşık %20'si bu boğazdan geçer. Ancak kapanma, Orta Doğu ülkelerini özellikle petrol ticareti için alternatifler düşünmeye itiyor. Haritaya bakıldığında bir seçenek öne çıkıyor: Suriye. Beşar Esad diktatörlüğünden kurtulan ülke, uluslar ailesine kademeli bir dönüş yapıyor. Yeni Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, Donald Trump tarafından Beyaz Saray'da ağırlandı. Daha yakın zamanda Emmanuel Macron Şam'ı ziyaret etti; bu, ülke ile Batı arasındaki ilişkilerde belirgin bir ısınmanın kanıtı. Esad döneminde uygulanan birçok yaptırım da kaldırıldı.

Son haftalarda Irak, akaryakıtını Suriye üzerinden taşımak ve yeniden ihraç etmek için binlerce tanker kamyonu kullanıyor. Bu, Bağdat'ın ekonomisi için hayati önem taşıyan enerji ihracatını sürdürmesinin bir yolu. Irak akaryakıtı sayesinde Suriye, Haziran ayında 720.000 ton petrol ihraç etti. Irak ise Hürmüz Boğazı'nın kapanmasından büyük ölçüde etkileniyor. Nisan ayında bu geçitten yapılan petrol ihracatı, savaş öncesi seviyeye göre onda birine düştü. Kamyonlarla taşınan hacimler, Hürmüz Boğazı'ndan geçen tankerlerin işlediği miktarlardan çok daha az. Bu nedenle, Suriye limanlarının girişinde Irak plakalı tanker kamyonlarından oluşan devasa kuyruklar oluşuyor.

ABD destekli bir Irak-Suriye petrol boru hattı da gündemde. Bu araçlara ek olarak Irak, Suriye üzerinden geçen bir boru hattı projesini de değerlendiriyor. Suriye'nin yeniden inşası için 200 milyar dolara ihtiyaç duyulacağı tahmin ediliyor. Ülke, bu krizden faydalanarak kendini önemli bir petrol transit ülkesi olarak konumlandırmayı hedefliyor.