Hetairos: Beyin tümörlerini haftalar yerine dakikalarda tanıyan yeni yapay zeka aracı

Yapay zekanın yeni bir uygulaması, beyin tümörlerinin teşhis edilme şeklini değiştirmeyi vaat ederek, doğru sınıflandırma için gereken süreyi haftalardan sadece birkaç dakikaya indiriyor. Alman Kanser Araştırma Merkezi (DKFZ) ve Heidelberg Üniversitesi'nden araştırmacılar, Hetairos adlı yapay zeka sistemini geliştirdi. Bu sistem, halihazırda mikroskopta incelenen doku örnekleri olan dijital histolojik kesitleri kullanarak merkezi sinir sistemi tümörlerinin moleküler alt tiplerini yüksek doğrulukla tanımlayabiliyor.

Beyin ve omurilik tümörleri son derece heterojen bir hastalık grubudur. Günümüzde birçok tümörün tipini ve alt tipini kesin olarak belirlemek için DNA metilasyon analizi gibi özel moleküler testler gerekiyor ve bu süreçler genellikle günler hatta haftalar sürebiliyor. Hetairos bu süreci önemli ölçüde hızlandırmayı amaçlıyor. Nature Cancer dergisinde yayımlanan çalışmaya göre sistem, dört kıtadaki 11 tıp merkezinden 9.606 hastaya ait 11.000'den fazla dijital tümör örneği üzerinde eğitildi.

Hetairos, Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) modern sınıflandırmasının neredeyse tamamını kapsayan 102 farklı merkezi sinir sistemi tümörü moleküler alt tipini sınıflandırabiliyor. Sistemin yüksek güvenle tanı koyduğu durumlarda doğruluk oranı %87'ye ulaştı; bu, bu kadar karmaşık bir tanı alanı için oldukça yüksek bir performans olarak değerlendiriliyor.

Bilim insanları, yapay zekanın patoloji uzmanının veya moleküler testlerin yerini almadığını vurguluyor. Aksine, olası tanıları hızla daraltarak ve doktorların izleyecekleri testleri daha hedefe yönelik seçmelerine yardımcı olarak bir destek aracı olarak işlev görüyor. Yeni teknolojinin en önemli avantajlarından biri, dünya çapındaki patoloji laboratuvarlarında günlük olarak kullanılan geleneksel histolojik kesitlere dayanmasıdır.

Bu, gelecekte ileri moleküler altyapıya sahip olmayan hastanelerde bile gelişmiş tanıya erişimi kolaylaştırabileceği anlamına geliyor. Araştırmacılar, patolojide yapay zekanın kullanımının daha hızlı tanı ve tedaviye katkıda bulunabileceğini tahmin ediyor.