Arkeologlar Türkiye'deki Çatalhöyük'te antik anaerkil toplum buldu

Çatalhöyük, Türkiye – Konya'nın yaklaşık bir saat güneydoğusunda, 20. yüzyılın en heyecan verici Neolitik keşiflerinden biri olan yoğun nüfuslu Çatalhöyük yerleşimi yer alıyor. MÖ 7000'den 6000'e kadar yaklaşık 1.000 yıl boyunca iskan edilen Çatalhöyük, 1958'de keşfedilmesinden bu yana arkeologların ilgisini çekiyor ve toplum yapısını anlamaya çalışıyorlar.

Science dergisinde yayımlanan yakın tarihli bir genomik çalışma, Çatalhöyük'ün cinsiyet dinamiklerinin Avrupa Neolitik yerleşimleri arasında benzersiz olduğunu ortaya koydu. Keşif, kadınların evlerinde kalırken erkeklerin yetişkinliğe ulaştıklarında taşınma olasılığının daha yüksek olduğu anlamına gelen matrilokalite etrafında şekilleniyor.

Çalışmanın 46 yazarı, 'dişi yavruların %70 ila %100 oranında binalarla bağlantılı kaldığını' tahmin ediyor; bu, diğer Avrupa Neolitik topluluklarının aksine, patrilineal ve patrilokaldı. Bir UNESCO Dünya Mirası Alanı olan Çatalhöyük, muhtemelen dünyanın ilk şehri olup, bina kümeleri, tarımsal üretim, ritüeller ve hatta süslemeler barındırıyor.

Bugün kalıntıları, ardışık nesillerin inşa ettiği, yıktığı ve yeniden inşa ettiği iki büyük höyük halinde. Çatalhöyük'teki evler doğrudan birbirinin üzerine inşa edilmiş. Kazılar yaklaşık 18 yapı katmanı ortaya çıkarmış ve bu da sakinlerinin alt katları doldurup üstteki yapıları yıkarak yeni evler inşa ettiği teorisine yol açmıştır.